Egwyddorion Ystwyth
Mae deuddeg egwyddor y Maniffesto Ystwyth yn troi pedwar datganiad o werthoedd yn arferion y gallwch eu gwirio, a gellir darllen pob un fel cwestiwn i'w ofyn am wasanaeth byw yn ogystal â phrosiect meddalwedd.
Pam mae hyn yn bwysig
Mae pedwar gwerth y Maniffesto yn dweud wrth dîm pa ffordd i bwyso (gweler Pwnc 1.1 — Maniffesto Ystwyth). Mae'r deuddeg egwyddor yn dweud sut olwg sydd ar bwyso felly yn y gwaith o ddydd i ddydd: pa mor aml i gyflawni, sut i drin gofynion sy'n newid, pwy sy'n siarad â phwy, beth sy'n cyfrif fel cynnydd, a sut mae tîm yn parhau i ddysgu. Maent yn ddigon byr i'w cofio ac yn ddigon penodol i'w profi yn erbyn yr hyn a wnaeth tîm yr wythnos ddiwethaf.
I dîm sy'n rhedeg gwasanaethau, mae'r egwyddorion yn ddefnyddiol am eu bod yn croesi'r hollt arferol rhwng adeiladu a gweithredu. Mae nifer ohonynt, fel cyflymder cyson, sylw i ansawdd technegol a myfyrio rheolaidd, yn disgrifio'r hyn sy'n cadw gwasanaeth yn iach dros flynyddoedd, nid yn unig yr hyn sy'n cael nodwedd allan drwy'r drws. Mae egwyddorion eraill yn tynnu yn erbyn arferion a dyfodd o amgylch rheoli gwasanaethau TG (ITSM), fel trin pob newid yn risg i'w rheoli cyn iddo ddigwydd. Mae darllen y ddau ochr yn ochr yn dangos ble mae'r tensiwn yn real a ble mae'n dod o hen ragdybiaethau.
Ysgrifennwyd yr egwyddorion yn 2001 am ddatblygu meddalwedd, felly nid ydynt yn sôn am ddigwyddiadau, lefelau gwasanaeth na rotâu ar alwad. Bwlch ydyw rydych yn ei lenwi trwy ddehongli, a'r dehongli yw gwaith y pwnc hwn. Ystyriwch y darlleniadau isod yn gynigion i'w profi yn eich cyd-destun eich hun, nid fel barn yr awduron.
Cysyniadau craidd
O ble y daw'r egwyddorion
Cyhoeddir yr egwyddorion ar agilemanifesto.org o dan y pennawd "Principles behind the Agile Manifesto", wedi'u cyflwyno gan y geiriau "We follow these principles". Maent yn mynd gyda'r Maniffesto a ysgrifennwyd gan y grŵp a gyfarfu yn Snowbird, Utah, ym mis Chwefror 2001. Mae erthygl Wikipedia ar ddatblygu meddalwedd ystwyth (yn Saesneg) yn eu rhestru fel y deuddeg egwyddor y tu ôl i'r Maniffesto.
Dim ond y pedwar gwerth sy'n cario llofnodion y Maniffesto. Yr egwyddorion yw ymhelaethiad y grŵp ar y gwerthoedd hynny, a nhw yw'r hyn y mae'r rhan fwyaf o dimau'n ei ddyfynnu pan fyddant am wirio arfer. Mae testun pob egwyddor ar gael yn y ffynhonnell; mae'r pwnc hwn yn crynhoi pob un yn ei eiriau ei hun a dim ond ymadroddion byr y mae'n eu dyfynnu.
Y deuddeg egwyddor yn gryno
Mae'r tabl yn grwpio'r egwyddorion yn ôl thema ac yn rhoi ailddatganiad mewn iaith blaen o bob un. Mae'r rhifau'n dilyn y drefn ar agilemanifesto.org.
| # | Yn gryno | Beth y gall ei olygu i dîm sy'n rhedeg gwasanaethau |
|---|---|---|
| 1 | Bodloni'r cwsmer trwy gyflawni gwerth yn gynnar ac yn barhaus | Rhyddhewch welliannau defnyddiol i wasanaeth mewn camau bach yn lle eu cadw ar gyfer lansiad mawr. Barnwch lwyddiant yn ôl yr hyn y mae defnyddwyr yn ei ennill, nid yr hyn a ddywedodd y cynllun. |
| 2 | Croesawu gofynion sy'n newid, hyd yn oed yn hwyr | Trinwch newid yn yr hyn y mae ar y cwsmer ei angen yn wybodaeth, nid yn sarhad ar y cynllun. Gwnewch eich proses newid yn ddigon cyflym i'w gwneud yn bosibl croesawu newid. |
| 3 | Cyflawni meddalwedd sy'n gweithio'n aml, gan ffafrio'r raddfa amser fyrrach | Cadwch y cyfnod rhwng rhyddhadau'n fyr, o ddyddiau i ychydig wythnosau. Mae gan ryddhadau bach lai o risg bob un ac maent yn haws i'w dadwneud. |
| 4 | Mae pobl fusnes a datblygwyr yn gweithio gyda'i gilydd bob dydd | Rhowch y bobl sy'n deall yr angen busnes yn yr un sgyrsiau â'r bobl sy'n adeiladu ac yn rhedeg y gwasanaeth, bob dydd, nid mewn adolygiadau chwarterol. |
| 5 | Adeiladu o amgylch unigolion cymhellol, rhoi cefnogaeth iddynt a'u trystio | Rhowch y mynediad, yr offer a'r awdurdod i'r tîm ddatrys problemau heb gadwyn o ganiatâd. Rhaid paru ymddiriedaeth ag atebolrwydd clir. |
| 6 | Sgwrs wyneb yn wyneb yw'r ffordd orau o gyfleu gwybodaeth | Pan fydd gwasanaeth yn methu, siaradwch. Ysgrifennwch y canlyniad wedyn. Defnyddiwch fideo neu alwad a rennir os nad yw pobl yn yr un lle. |
| 7 | Meddalwedd sy'n gweithio yw'r prif fesur o gynnydd | Mesurwch yr hyn sy'n rhedeg ac yn gweithio i ddefnyddwyr, fel nodwedd sydd ar waith neu ddigwyddiad nad yw'n digwydd eto, nid dogfennau a gynhyrchwyd neu dasgau a gaewyd. |
| 8 | Datblygu cynaliadwy: cyflymder cyson, am gyfnod amhenodol | Amddiffynnwch bobl rhag arwriaeth barhaol. Mae rota sy'n dibynnu ar ychydig o unigolion blinedig yn risg i'r gwasanaeth. |
| 9 | Sylw parhaus i ragoriaeth dechnegol a dylunio da | Trwsiwch achosion methiannau mynych a chadwch y platfform yn gynaliadwy. Gwaith o ansawdd heddiw sy'n gadael i chi newid yn gyflym yn nes ymlaen. |
| 10 | Symlrwydd: mwyafu'r gwaith nas gwneir | Tynnwch wasanaethau, camau, cymeradwyaethau a dogfennau nad ydynt yn gwasanaethu diben mwyach. Rhaid rhedeg, diweddaru ac egluro pob eitem a gadwch. |
| 11 | Daw'r dyluniadau gorau o dimau hunan-drefnu | Gadewch i'r bobl agosaf at y gwaith benderfynu sut i'w wneud o fewn ffiniau clir. Darparwch ganllawiau diogelu, nid cyfarwyddiadau manwl. |
| 12 | Myfyrio ar gyfnodau rheolaidd ac addasu | Cynhaliwch adolygiadau rheolaidd o sut mae'r tîm yn gweithio, gan gynnwys ar ôl digwyddiadau, a gwnewch o leiaf un newid go iawn o bob un. |
Pedair thema
Mae'r egwyddorion yn disgyn i bedwar grŵp sy'n ddefnyddiol pan fyddwch yn cynllunio sgwrs.
- Gwerth a newid (1, 2, 3): cyflawni'n gynnar ac yn aml, a thrin newid fel peth arferol. Dyma'r egwyddorion sydd fwyaf mewn tensiwn â rheoli newid trwm.
- Pobl a chyfathrebu (4, 5, 6): cydweithio dyddiol, ymddiriedaeth a sgwrs uniongyrchol. Mae'r egwyddorion hyn yn bwysicaf yn ystod digwyddiadau a throsglwyddiadau.
- Ansawdd a chynaliadwyedd (7, 8, 9, 10): canlyniadau sy'n gweithio fel y mesur o gynnydd, cyflymder y gall pobl ei gynnal, ansawdd technegol a symlrwydd. Mae'r egwyddorion hyn yn amddiffyn gwasanaeth dros flynyddoedd.
- Dysgu a hunan-drefnu (11, 12): timau sy'n penderfynu sut i weithio ac yn gwella sut maent yn gweithio. Mae'r egwyddorion hyn yn cysylltu â gwelliant parhaus (gweler Pwnc 3.15 — Gwelliant Parhaus).
Nid yr un peth yw egwyddorion ac arferion
Mae egwyddor yn datgan cyfeiriad. Un ffordd o'i ddilyn yw arfer. Mae Scrum, Kanban a Rhaglennu Eithafol yn gasgliadau o arferion y dywed eu defnyddwyr eu bod yn dilyn yr egwyddorion (gweler Pwnc 1.4 — Rhagweld Cyflawni a Metrigau Cynllunio, Pwnc 1.5 — Kanban a Phwnc 1.6 — Rhaglennu Eithafol). Gall tîm ddilyn arfer a thorri'r egwyddor y tu ôl iddo. Mae cyfarfod sefyll dyddiol sy'n troi'n adroddiad statws i reolwr yn cadw'r ddefod ac yn colli pwynt egwyddorion 4 a 5.
Lle mae'r egwyddorion yn dawel neu'n ddadleuol
Nid yw'r egwyddorion yn dweud dim am ddiogelwch, archwilio, rheoleiddio na chost toriad. Nid ydynt yn dweud pwy sydd ar alwad am dri y bore. Rhaid i dîm gwasanaeth ddod â'r wybodaeth honno o ITSM ac o'i gyd-destun ei hun. Mae beirniaid hefyd yn nodi y gall egwyddor 6 fod yn anodd ei chyflawni pan fo timau wedi'u gwasgaru ar draws parthau amser, ac y gellir darllen "meddalwedd sy'n gweithio fel y prif fesur" fel anwybyddu dogfennaeth. Mae erthygl Wikipedia ar ddatblygu meddalwedd ystwyth yn cofnodi beirniadaeth o'r math hwn, ac yn nodi bod tystiolaeth am fanteision dulliau ystwyth yn gyfyngedig. Profwch yr egwyddorion yn erbyn eich canlyniadau eich hun.
Arferion gorau
- Defnyddiwch yr egwyddorion fel rhestr wirio adolygu. Dewiswch ddwy neu dair egwyddor bob mis a gofynnwch, am ryddhad, digwyddiad neu brosiect diweddar, a oedd ymddygiad y tîm yn cyfateb. Defnyddiwch ddigwyddiadau go iawn, nid trafodaeth gyffredinol. Mae'r gwerth yn y bylchau a ganfyddwch.
- Byrhewch y cyfnod rhwng rhyddhadau cyn i chi awtomeiddio. Mae egwyddor 3 yn ffafrio'r raddfa amser fyrrach. Gofynnwch beth sy'n eich atal rhag rhyddhau'n wythnosol yn lle'n fisol, rhestrwch y rhwystrau, a'u tynnu yn eu trefn. Wedyn mae awtomeiddio'n cefnogi rhythm sydd gennych eisoes.
- Crëwch lwybr ar gyfer newidiadau hwyr. Mae egwyddor 2 yn gofyn i chi groesawu newid, ac mae hynny'n gweithio dim ond os oes ffordd gyflym, ddiogel i'w dderbyn. Diffiniwch lwybr ysgafn ar gyfer newidiadau risg isel a chadwch adolygiad llawnach ar gyfer rhai peryglus (gweler Pwnc 3.4 — Galluogi Newid).
- Rhowch bobl fusnes a phobl dechnegol yn yr un ystafell bob dydd. Mae egwyddor 4 yn gofyn am weithio gyda'i gilydd bob dydd. Mewn tîm gwasanaeth gallai hyn olygu perchennog gwasanaeth sy'n ymuno â'r cyfarfod dyddiol, neu gynrychiolydd cynnyrch sy'n eistedd gyda'r ddesg gwasanaeth unwaith yr wythnos.
- Paru ymddiriedaeth ag atebolrwydd. Mae egwyddor 5 yn gofyn i chi ymddiried mewn pobl gymhellol. Nodwch yn glir beth y mae pob tîm yn berchen arno, beth y caiff ei benderfynu ar ei ben ei hun, a beth y mae'n rhaid iddo ei uwchgyfeirio. Mae ymddiriedaeth yn tyfu pan fo penderfyniadau a'u canlyniadau'n weladwy.
- Siaradwch yn gyntaf, cofnodwch yn ail. Yn ystod digwyddiad, dewch â'r bobl iawn i un sgwrs, wyneb yn wyneb neu ar alwad, a chael rhywun i ysgrifennu penderfyniadau ac amseriadau wrth iddynt ddigwydd. Mae hynny'n gwasanaethu egwyddor 6 ac yn rhoi cofnod i chi ar gyfer adolygiad yn nes ymlaen (gweler Pwnc 3.2 — Rheoli Digwyddiadau).
- Cyfrwch ganlyniadau, nid gweithgarwch. Mae egwyddor 7 yn gwneud meddalwedd sy'n gweithio yn fesur cynnydd. Ar gyfer gwasanaeth, dewiswch fesurau fel yr amser i adfer gwasanaeth, faint o ddefnyddwyr sy'n defnyddio nodwedd newydd, a pha mor aml y mae methiant yn digwydd eto. Osgowch fesurau sy'n gwobrwyo cau tocynnau'n gyflym heb drwsio dim (gweler Pwnc 5.6 — Metrigau a Mesur).
- Amddiffynnwch y cyflymder. Mae egwyddor 8 yn gofyn am gyflymder y gallai'r tîm ei gadw am byth. Adolygwch lwyth ar alwad, goramser a nifer yr ymyriadau brys, a thrin tuedd gynyddol fel risg i'r gwasanaeth, nid fel methiant personol.
- Talwch ddyled dechnegol yn ôl amserlen. Mae egwyddor 9 yn cysylltu ansawdd ag ystwythder. Neilltuwch gyfran weladwy o bob cylch ar gyfer atgyweiriadau, uwchraddiadau a phrofion, a'i chysylltu â chofnodion problemau fel bod y gwaith yn seiliedig ar dystiolaeth (gweler Pwnc 3.3 — Rheoli Problemau).
- Dilëwch bethau. Mae egwyddor 10 yn gwerthfawrogi'r gwaith nas gwneir. Unwaith y chwarter, rhestrwch wasanaethau, adroddiadau, ffurflenni a chamau cymeradwyo, a thynnwch y rhai nad oes neb yn eu defnyddio neu nad ydynt yn lleihau risg mwyach.
- Rhowch ganllawiau diogelu i dimau, nid sgriptiau. Mae egwyddor 11 yn dal bod dyluniadau da yn dod o dimau hunan-drefnu. Gosodwch y ffiniau, fel rheolau diogelwch, cyllidebau a lefelau gwasanaeth, a gadewch i'r tîm ddewis sut i'w bodloni.
- Gorffennwch bob myfyrdod â newid. Mae egwyddor 12 yn gofyn i'r tîm fyfyrio, ac yna addasu. Ar ôl pob ôl-drafodaeth (retrospective) neu adolygiad ôl-ddigwyddiad, cytunwch ar un newid, enwch berchennog, a'i wirio yn yr adolygiad nesaf.
Cwestiynau i'w trafod gyda'ch tîm
Pa rai o'r deuddeg egwyddor ydym ni'n eu dilyn orau heddiw, a pha rai ydym ni'n eu dilyn leiaf?
Rhowch y rhestr i bob person a gofynnwch iddynt farcio un egwyddor y maent yn meddwl bod y tîm yn ei dilyn yn dda ac un y mae'n ei dilyn yn wael, ac yna cymharu. Mae anghytuno'n ddefnyddiol am ei fod yn dangos ble mae pobl yn gweld y gwaith yn wahanol. Gofynnwch am enghraifft ddiweddar y tu ôl i bob marc. Dylai hwylusydd gadw'r sgwrs ar ddigwyddiadau ac oddi wrth gymeriad. Gorffennwch trwy ddewis un egwyddor i'r tîm weithio arni.
Faint o amser y mae'n ei gymryd inni gael gwelliant bach, defnyddiol o flaen ein defnyddwyr, a beth sy'n ei arafu?
Mae'r cwestiwn hwn yn profi egwyddorion 1 a 3. Olrheiniwch un newid bach diweddar o'r cais i'w ryddhau, gan ysgrifennu pob aros. Mae atebion nodweddiadol yn cynnwys cyfarfodydd cymeradwyo, profi â llaw a ffenestri rhyddhau. Mae rhai o'r arosiadau hyn yn amddiffyn rhag risg go iawn, felly gofynnwch beth y mae pob un yn ei amddiffyn. Dilynwch trwy ddewis un aros i'w fyrhau.
Pryd y gwnaeth newid hwyr yn yr hyn yr oedd cwsmer ei eisiau ein brifo ddiwethaf, a beth fyddai wedi gadael inni ei dderbyn?
Gofynnwch am achos go iawn ac osgowch gyffredinoli. Mae pobl yn aml yn enwi telerau contract, cwmpas sefydlog, neu ryddhad a oedd eisoes wedi'i rewi. Chwiliwch am y pwynt lle byddai dweud ie wedi costio ychydig, a gofynnwch beth fyddai wedi gwneud hynny'n bosibl. Mae'r cwestiwn hwn yn cysylltu egwyddor 2 â sut mae'r tîm yn cynllunio.
Pwy o'r busnes sy'n siarad â'r bobl sy'n rhedeg ac yn adeiladu ein gwasanaethau bob dydd, a phwy ddylai?
Mapiwch y bobl sy'n ymwneud ag un gwasanaeth: y perchennog, y defnyddwyr, y staff cymorth, yr adeiladwyr. Marciwch pa mor aml y mae pob pâr yn siarad. Mae bylchau'n ymddangos yn aml rhwng staff cymorth ac adeiladwyr, neu rhwng defnyddwyr ac unrhyw un ag awdurdod i benderfynu. Gall hwylusydd ofyn pa fwlch sydd wedi achosi'r mwyaf o drafferth yn y chwe mis diwethaf a chynnig cyswllt bach, rheolaidd i'w gau.
Beth fyddai'n ei gymryd inni weithio ar y cyflymder hwn am bum mlynedd arall?
Mae'r cwestiwn hwn yn profi egwyddor 8. Gofynnwch am lwyth ar alwad, gwaith ar benwythnosau, a sut mae'r tîm yn teimlo am gymryd gwyliau. Gwyliwch am atebion sy'n trin arwriaeth fel peth arferol. Gofynnwch am ffeithiau, fel faint o alwadau y tu allan i oriau a gynhyrchodd y rota ddiwethaf, a chadwch y drafodaeth ar y system, nid ar unigolion. Dilynwch gydag un newid a fyddai'n gostwng y llwyth.
Beth ydym ni'n ei wneud y gallem roi'r gorau iddo heb niweidio cwsmer?
Mae'r cwestiwn hwn yn cymhwyso egwyddor 10. Gwahoddwch bobl i enwi adroddiadau nad oes neb yn eu darllen, cyfarfodydd sy'n ailadrodd ei gilydd, a chymeradwyaethau nad ydynt byth yn gwrthod dim. Gofynnwch pwy fyddai'n sylwi pe bai pob un yn cael ei dynnu. Mae angen gwirio'r atebion cyn gweithredu, felly rhowch y gwaith o ganfod i rywun. Mae timau'n aml yn darganfod buddugoliaethau cyflym yma, ac mae'r ymarfer yn adeiladu'r arfer o gwestiynu hen reolau.
Yn ymarferol: enghraifft o ITIL ystwyth
Mae adran TG ysbyty rhanbarthol yn cefnogi tua deugain o gymwysiadau clinigol a gweinyddol gyda desg gwasanaeth o chwech o bobl a thîm bach o ddatblygwyr sy'n cynnal offer mewnol. Mae staff clinigol yn cwyno bod atgyweiriadau i'r offeryn trefnu apwyntiadau yn cymryd misoedd, ac mae'r datblygwyr yn dweud bod y rhan fwyaf o'r amser hwnnw'n cael ei dreulio yn aros am y bwrdd newid misol ac am benwythnos tawel i ddefnyddio'r newid.
Mae pennaeth yr adran yn cynnal gweithdy hanner diwrnod gan ddefnyddio'r deuddeg egwyddor fel rhestr wirio. Mae'r grŵp yn edrych ar y chwe newid olaf i'r offeryn trefnu. Atgyweiriadau bach oedd pump, ac arhosodd pob un bum wythnos ar gyfartaledd am y bwrdd newid. Mae'r grŵp yn gweld nad yw egwyddorion 2 a 3 yn cael eu dilyn yn ymarferol, a bod egwyddor 4 hefyd yn wan oherwydd bod yr arweinydd clinigol ar gyfer yr offeryn trefnu ond yn gweld newidiadau ar ôl iddynt gael eu hadeiladu.
Mae'r adran yn cytuno ar dreial. Bydd atgyweiriadau sy'n cyffwrdd ag un sgrin yn unig, sydd â phrofion awtomataidd sy'n pasio, ac y gellir eu dadwneud o fewn munudau, yn cael eu trin fel newidiadau safonol a'u cymeradwyo ymlaen llaw, gyda'r arweinydd clinigol yn cael hysbysiad awtomatig. Bydd cyfarfod wythnosol deg munud rhwng yr arweinydd clinigol, datblygwr a dadansoddwr desg gwasanaeth yn dewis beth i'w drwsio nesaf. Mae'r tîm yn ychwanegu adolygiad misol o sut mae'r mathau o newid yn gweithio, sy'n gwasanaethu egwyddor 12.
Ar ôl tri mis, mae atgyweiriadau bach yn cyrraedd defnyddwyr mewn tua wythnos. Mae'r ddesg gwasanaeth yn adrodd am lai o alwadau ailadroddus am wallau hysbys. Erys un anhawster: hepgorwyd dau o'r cyfarfodydd wythnosol pan oedd yr arweinydd clinigol ar y wardiau, ac arhosodd penderfyniad yr oedd angen cymeradwyaeth yr arweinydd arno am wythnos. Mae'r adran yn cytuno i enwi dirprwy. Maent hefyd yn canfod bod rhai staff yn darllen "ymddiriedwch yn y tîm" fel caniatâd i hepgor y cam hysbysu, felly maent yn gwneud yr hysbysiad yn awtomatig yn lle dibynnu ar bobl i'w anfon.
Pedwar persbectif
Timau cynnyrch a chyflawni
Gall timau cyflawni ddefnyddio'r egwyddorion fel prawf ar gyfer eu gwaith eu hunain. Gofynnwch a yw nodwedd yn ddigon bach i'w rhyddhau'n fuan, a ellir ei monitro a'i dadwneud, ac a yw staff cymorth yn gwybod amdani. Egwyddorion 3, 7 a 9 yw'r rhai sy'n penderfynu amlaf a yw rhyddhad yn anrheg neu'n faich i'r bobl sy'n gorfod ei redeg.
Timau gwasanaeth a gweithrediadau
Bydd timau gweithrediadau'n adnabod sawl egwyddor fel hen wirioneddau: siarad â'i gilydd yn ystod digwyddiad, cadw cyflymder cynaliadwy, a chadw pethau'n syml. Defnyddiwch hwy i ddadlau dros amser i drwsio problemau mynych, dros rotâu y gall pobl fyw gyda hwy, a thros gael eich cynnwys yn gynnar mewn dylunio. Byddwch yn barod i egluro pa reolaethau ITSM sy'n bodoli am resymau da, fel bod y sgwrs yn ymwneud â diben ac nid sloganau.
Arweinyddiaeth a llywodraethu
Mae arweinwyr yn llunio pa mor bell y gellir dilyn yr egwyddorion. Mae croesawu newid yn golygu derbyn bod cynlluniau'n symud, ac mae ymddiried mewn timau'n golygu derbyn na fyddwch yn cymeradwyo pob penderfyniad. Gofynnwch pa dystiolaeth sydd ei hangen arnoch i fod yn gyfforddus â'r ymddiriedaeth honno, fel adroddiadau lefel gwasanaeth, llwybrau archwilio neu adolygiadau digwyddiadau, a gwnewch yn siŵr y gall y tîm eu cynhyrchu heb waith llaw trwm.
Cwsmeriaid a defnyddwyr
I gwsmeriaid, mae'r egwyddorion yn addo newidiadau aml a defnyddiol a llais yn yr hyn sy'n dod nesaf. Maent hefyd yn gofyn am rywbeth yn gyfnewid: cyswllt dyddiol neu o leiaf cyswllt rheolaidd, penderfyniadau cyflym, a pharodrwydd i roi cynnig ar ryddhadau bach. Bydd cwsmeriaid sydd ond yn ymddangos ar ddechrau a diwedd prosiect yn cael y ffurf arafaf ar y manteision.
Dulliau methu cyffredin
- Trin yr egwyddorion fel llyfr rheolau. Mae timau'n dadlau dros eiriad ac yn colli'r bwriad. Yn lle hynny, defnyddiwch egwyddor i ddechrau sgwrs am ddigwyddiad go iawn a phenderfynwch beth i'w newid.
- Darllen "croesawu newid" fel "derbyn unrhyw beth". Heb derfynau, mae pob cais yn ansefydlogi gwasanaeth. Yn lle hynny, croesawch newid trwy lwybr diffiniedig sy'n gwirio risg, cost a gwerth yn gyflym.
- Rhyddhau'n aml heb ansawdd. Mae rhyddhadau mynych gyda phrofion gwan yn cynhyrchu toriadau mynych. Yn lle hynny, ystyriwch egwyddor 9 yn amod ar gyfer egwyddor 3, a buddsoddwch mewn profion a dadwneud cyn i chi gyflymu.
- Cymysgu cyflymder cyson â chyflymder araf. Mae tîm sy'n defnyddio "cynaliadwy" i osgoi gwaith caled yn colli ymddiriedaeth. Yn lle hynny, cytunwch sut olwg sydd ar gyflymder cyson, uchelgeisiol a'i fesur dros fisoedd.
- Cyfnewid sgwrs wyneb yn wyneb am offeryn. Mae sianeli sgwrsio a thocynnau'n llenwi â manylion nad oes neb yn eu darllen. Yn lle hynny, cynhaliwch sgwrs pan fo mater yn frys neu'n aneglur, a chofnodwch benderfyniadau wedyn.
- Mesur cynnydd yn ôl gweithgarwch. Mae cyfrif tocynnau a gaewyd neu ryddhadau a gyflwynwyd yn gwobrwyo symudiad. Yn lle hynny, olrheiniwch ganlyniadau y gall defnyddwyr eu gweld, fel gwasanaeth a adferwyd, nodweddion a fabwysiadwyd a llai o ddigwyddiadau ailadroddus.
- Cynnal ôl-drafodaethau sy'n newid dim. Mae'r tîm yn siarad ac mae'r cylch nesaf yr un fath. Yn lle hynny, cytunwch ar un newid ym mhob ôl-drafodaeth a'i wirio gyntaf yn yr un nesaf.
- Anwybyddu distawrwydd yr egwyddorion ar risg. Mae timau'n hepgor diogelwch a chydymffurfio am nad yw'r egwyddorion yn sôn amdanynt. Yn lle hynny, ychwanegwch hwy fel cyfyngiadau penodol a thrafodwch sut i'w bodloni mewn camau bach.
Model aeddfedrwydd
| Dimensiwn | Cychwyn | Datblygu | Safoni | Rheoli | Cydlynu |
|---|---|---|---|---|---|
| Rhythm cyflawni (egwyddorion 1–3) | Mae rhyddhadau'n anaml ac yn fawr | Mae rhai timau'n rhyddhau mewn camau bach | Mae timau'n rhannu rhythm rhyddhau byr a llwybr ar gyfer newidiadau hwyr | Caiff y cyfnod rhyddhau a'r amser arweiniol eu holrhain a'u hadolygu | Cydlynir rhythmau rhyddhau ar draws gwasanaethau a chyflenwyr |
| Cydweithio (egwyddorion 4–6) | Mae staff busnes a staff technegol yn cwrdd ar gerrig milltir | Mae rhai timau'n cwrdd bob dydd â chynrychiolwyr busnes | Mae gan bob gwasanaeth berchennog a enwir a chyswllt rheolaidd â'i ddefnyddwyr | Caiff bylchau mewn cydweithio eu canfod mewn adolygiadau a'u trwsio | Mae cwsmeriaid a chyflenwyr yn cymryd rhan mewn cynllunio ac adolygiadau digwyddiadau |
| Cynaliadwyedd ac ansawdd (egwyddorion 7–10) | Ymdrinnir â phwysau trwy oramser; goddefir problemau ansawdd | Mae rhai timau'n olrhain llwyth ar alwad a dyled dechnegol | Mae amser ar gyfer atgyweiriadau a rota deg wedi'u hadeiladu i mewn i gynllunio | Mesurir canlyniadau, llwyth a methiannau mynych a gweithredir arnynt | Mae symleiddio'n arferol ar draws y sefydliad |
| Dysgu a hunan-drefnu (egwyddorion 11–12) | Dim ond ar ôl methiannau difrifol y cynhelir adolygiadau | Mae rhai timau'n cynnal ôl-drafodaethau rheolaidd | Mae pob tîm yn adolygu ei waith ar rythm sefydlog ac yn cofnodi un newid | Caiff gweithredoedd adolygu eu holrhain hyd at eu cwblhau a gwirir y canlyniadau | Mae gwelliannau gan un tîm yn lledaenu i eraill heb gyfarwyddyd canolog |
Rhestr wirio
- Mae pob aelod o'r tîm wedi darllen y deuddeg egwyddor ar agilemanifesto.org.
- Rydym wedi adolygu un rhyddhad neu ddigwyddiad diweddar yn erbyn o leiaf tair egwyddor.
- Rydym yn gwybod ein cyfnod rhyddhau, ac rydym wedi rhestru'r hyn sy'n ein hatal rhag ei fyrhau.
- Mae gan newidiadau risg isel lwybr cymeradwyo cyflym, ac mae gan newidiadau peryglus un llawnach.
- Mae gan bob gwasanaeth berchennog a enwir sy'n siarad â'i ddefnyddwyr yn rheolaidd.
- Mae digwyddiadau'n dod â'r bobl iawn i un sgwrs, gyda phenderfyniadau wedi'u cofnodi.
- Rydym yn olrhain llwyth ar alwad ac yn ei adolygu o leiaf unwaith y chwarter.
- Mae cyfran weladwy o bob cylch yn mynd i atgyweiriadau a dyled dechnegol.
- Rydym wedi tynnu o leiaf un adroddiad, cam neu wasanaeth yn y chwarter diwethaf.
- Mae pob ôl-drafodaeth yn gorffen gydag un newid y cytunwyd arno, perchennog a dyddiad i'w wirio.
Anogwyr AI
Pwrpas: adolygu rhyddhad neu ddigwyddiad diweddar yn erbyn y deuddeg egwyddor.
Rydych yn helpu tîm i adolygu digwyddiad diweddar yn erbyn deuddeg egwyddor y Maniffesto Ystwyth.
Y deuddeg egwyddor, yn gryno: (1) bodloni'r cwsmer trwy gyflawni'n gynnar ac yn barhaus; (2) croesawu gofynion sy'n newid; (3) cyflawni'n aml, gan ffafrio graddfeydd amser byrrach; (4) mae pobl fusnes a datblygwyr yn gweithio gyda'i gilydd bob dydd; (5) adeiladu o amgylch unigolion cymhellol a'u trystio; (6) sgwrs wyneb yn wyneb; (7) meddalwedd sy'n gweithio yw'r prif fesur o gynnydd; (8) cyflymder cynaliadwy, cyson; (9) sylw i ragoriaeth dechnegol a dylunio da; (10) symlrwydd, mwyafu'r gwaith nas gwneir; (11) timau hunan-drefnu; (12) myfyrio ac addasu'n rheolaidd.
Digwyddiad: [gludwch ddisgrifiad ffeithiol, di-fai o ryddhad, digwyddiad (incident) neu newid a ohiriwyd, yn y drefn y digwyddodd pethau].
Dewiswch y tair egwyddor sydd fwyaf perthnasol i'r digwyddiad hwn. Ar gyfer pob un, dywedwch mewn dwy neu dair brawddeg a oedd ymddygiad y tîm yn cyfateb i'r egwyddor, gan ddyfynnu manylion o destun y digwyddiad yn unig. Yna awgrymwch ddau gwestiwn i'r tîm eu trafod. Gofynnwch hyd at dri chwestiwn eglurhaol i mi yn gyntaf os yw disgrifiad y digwyddiad yn rhy denau. Nodwch ragdybiaethau, a rhestrwch yr hyn nad ydych yn siŵr ohono.
Pwrpas: canfod beth sy'n arafu newidiadau bach, gan ddefnyddio egwyddorion 2 a 3.
Rwyf am ddeall pam mae newidiadau bach yn cymryd amser hir i gyrraedd ein defnyddwyr. Dyma'r dilyniant o gamau ar gyfer un newid bach diweddar, gyda'r amser a gymerodd pob cam: [gludwch y camau a'r hydoedd; er enghraifft "cais wedi'i godi, 1 diwrnod; aros am y bwrdd newid, 9 diwrnod"].
Disgrifir ein proses newid fel: [gludwch ddisgrifiad byr o'r broses gymeradwyo newid, gan gynnwys pwy sy'n cymeradwyo beth].
Rhestrwch yr aros yn nhrefn eu hyd. Ar gyfer pob aros, awgrymwch pa risg y gallai fod yn ei hamddiffyn a rhowch un ffordd ysgafnach o reoli'r risg honno. Peidiwch â honni bod unrhyw safon na rheoliad yn mynnu cam oni bai fy mod wedi gludo ei destun. Nodwch ble rydych yn dyfalu, a rhestrwch yr hyn nad ydych yn siŵr ohono.
Pwrpas: troi egwyddorion yn gwestiynau ar gyfer ôl-drafodaeth.
Crëwch gynllun ôl-drafodaeth 45 munud ar gyfer tîm o [nifer a math o bobl, e.e. "saith o bobl sy'n adeiladu ac yn rhedeg gwasanaeth cyflogres mewnol"]. Dylai'r ôl-drafodaeth ddefnyddio deuddeg egwyddor y Maniffesto Ystwyth i edrych ar y [cyfnod, e.e. "pedair wythnos"] diwethaf.
Cyd-destun: [gludwch 3-5 brawddeg am yr hyn a ddigwyddodd yn y cyfnod, gan gynnwys unrhyw ddigwyddiad, rhyddhad neu wrthdaro].
Cynhwyswch agenda amseredig, un gweithgaredd sy'n dod â ffeithiau i'r wyneb, un sy'n eu grwpio yn ôl egwyddor, a cham cau lle mae'r tîm yn cytuno ar un newid yn union gyda pherchennog a dyddiad i'w adolygu. Cadwch hi'n rhydd o unrhyw offeryn penodol. Os oes gwybodaeth ar goll, gofynnwch gwestiynau eglurhaol i mi yn gyntaf, a rhestrwch yr hyn nad ydych yn siŵr ohono.
Pwrpas: gwirio proses arfaethedig am symlrwydd (egwyddor 10).
Dyma broses a ddefnyddiwn: [gludwch y camau, pwy sy'n eu gwneud, a'r ffurflenni neu'r cymeradwyaethau dan sylw].
Ar gyfer pob cam, gofynnwch pa ddiben y mae'n ei wasanaethu, pwy sy'n elwa, a beth fyddai'n digwydd pe bai'n cael ei dynnu. Yna cynigiwch fersiwn fyrrach sy'n cadw'r dibenion sy'n bwysig. Nodwch unrhyw gam sy'n bodoli oherwydd gofyniad allanol rwyf wedi'i enwi: [rhestrwch unrhyw gyfreithiau, contractau neu safonau rydych yn sicr eu bod yn berthnasol, neu ysgrifennwch "dim yn hysbys"]. Peidiwch â dyfeisio gofynion. Rhestrwch eich rhagdybiaethau a'r hyn nad ydych yn siŵr ohono.
Sgiliau AI
- agile-principles: defnyddiwch i wirio arfer tîm neu benderfyniad yn erbyn yr egwyddorion ac i siarad trwy ystyr pob un yn ei gyd-destun.
- agile-reflection: defnyddiwch i gynnal y myfyrio rheolaidd y mae egwyddor 12 yn gofyn amdano a'i droi'n newid go iawn.
- kaizen: defnyddiwch i gynllunio gwelliannau bach, parhaus ar ôl myfyrdod neu adolygiad.
- agile-delivery: defnyddiwch i gynllunio rhyddhadau bach, mynych yn unol ag egwyddorion 1 a 3.
- agile-coaching: defnyddiwch wrth helpu tîm i symud o ddilyn defodau i ddeall yr egwyddorion y tu ôl iddynt.
(Mae'r sgiliau eu hunain wedi'u hysgrifennu yn Saesneg.)
Prif ffynonellau
- Principles behind the Agile Manifesto (agilemanifesto.org): prif destun y deuddeg egwyddor; darllenwch ef yn llawn.
- Manifesto for Agile Software Development (agilemanifesto.org): y pedwar gwerth y mae'r egwyddorion yn ymhelaethu arnynt.
- History: The Agile Manifesto (agilemanifesto.org): hanes yr awduron o sut y cyfarfu'r grŵp a'r hyn yr oedd am ei newid.
- Agile software development (Wikipedia): trosolwg gyda hanes, arferion a beirniadaeth, yn ddefnyddiol ar gyfer dod o hyd i ddarllen pellach.
Mae'r ffynonellau hyn yn Saesneg.
Cyfeiriadau
- Principles behind the Agile Manifesto — Beck et al., agilemanifesto.org — https://agilemanifesto.org/principles.html
- Manifesto for Agile Software Development — Beck et al., agilemanifesto.org — https://agilemanifesto.org/
- History: The Agile Manifesto — Jim Highsmith for the Agile Alliance, agilemanifesto.org — https://agilemanifesto.org/history.html
- Agile software development — Wikipedia — https://en.wikipedia.org/wiki/Agile_software_development
- Manifesto for Agile Software Development — Wikipedia — https://en.wikipedia.org/wiki/Manifesto_for_Agile_Software_Development
- Continuous delivery — Wikipedia — https://en.wikipedia.org/wiki/Continuous_delivery
- Technical debt — Wikipedia — https://en.wikipedia.org/wiki/Technical_debt
- Self-organization — Wikipedia — https://en.wikipedia.org/wiki/Self-organization
- Kaizen — Wikipedia — https://en.wikipedia.org/wiki/Kaizen